Dr. Abdulgaffar Peang-Meth

April 1944 - December 2022

Kumnit Khmer

The Role of the Individual in Affecting Political Development in Cambodia

This website is about ideas, specifically about ideas related to political development, education, and the impact of societal culture.  The ideas expressed are my own, cultivated over many years as a political operative during Cambodia’s tumultuous recent history, and as an academician.

Young compatriots who are working to bring democracy to Cambodia have urged that a compilation of my writing be made available.  That has been my inspiration and the greatest compliment I could receive.  My head and my heart are with them.

តួនាទីរបស់បុគ្គល
ក្នុងការជំរុញការអភិវឌ្ឍន៍នយោបាយនៅប្រទេសខ្មែរ

គេហទំព័រនេះគឺនិយាយអំពីគំនិត ជាពិសេសអំពីគំនិតដែលទាក់ទងនឹងការអភិវឌ្ឍន៍នយោបាយ ការអប់រំ និងឥទ្ធិពលនៃវប្បធម៌សង្គម ។ គំនិតដែលបានបញ្ចេញក្នុងអត្ថបទនានាជាគំនិតរបស់ខ្ញុំផ្ទាល់ដែលត្រូវបានដាំដុះក្នុងរយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំក្នុងឋានៈខ្ញុំជាសកម្មជននយោបាយម្នាក់ក្នុងអំឡុងប្រវត្ដិសាស្ដ្រពោរពេញដោយភាពច្របូកច្របល់នៃប្រទេសខ្មែរ និងជាសមាជិកបណ្ឌិតសភាមួយរូប។

មានបងប្អូនរួមជាតិខ្មែរវ័យក្មេងដែលកំពុងធ្វើការដើម្បីនាំលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមកប្រទេសខ្មែរបានណែនាំខ្ញុំឱ្យចងក្រងទុកមួយដុំនូវអត្ថបទនានាដែលខ្ញុំបានសរសេរ ដើម្បីឱ្យគេអាចអានបានផង ។ នោះហើយគឺជាការបំផុសគំនិត និងជាការសរសើរដ៏ធំមួយដែលខ្ញុំអាចទទួលបាន ។ ខួរក្បាលខ្ញុំនិងដួងចិត្តខ្ញុំបានដោតភ្ជាប់នៅជាមួយអ្នកផងទាំងឡាយ ។

Gaffar Peang-Meth was born in 1944 at Phum Russey Keo, a suburb of Phnom Penh. He was schooled in Cambodia and received a Master’s Degree in government from Georgetown University in 1969.  Peang-Meth earned his Doctor of Philosophy degree in Comparative Government and Politics of Southeast Asia from the University of Michigan (1980).

Latest Articles

កសាងប្រទេសកម្ពុជាឡើងវិញ

ថ្ងៃនេះជាអនាគតនៃថ្ងៃម្សិលមិញ ។ ហេតុផលដែលកើតមានឡើងនៅថ្ងៃម្សិលមិញជាមេរៀនសម្រាប់ឲ្យយើងយល់អំពីហេតុផលឬលទ្ធផលដែលកើតមាននៅថ្ងៃនេះ ។ ហេតុផលឬលទ្ធផលដែលកើតមានឡើងនៅថ្ងៃនេះផ្តល់ជាទម្រង់ឲ្យយើងព្យាករណ៏ថាតើអាចនឹងមានអ្វីកើតឡើងនៅថ្ងៃស្អែក ។

read more

បកស្បែករបបផ្តាច់ការ

អត្ថបទនេះមិនមែនសរសេរក្នុងន័យបង្អាប់បន្ថោករដ្ឋាភិបាលលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីហ៊ុនសែនឡើយ ។ ខ្ញុំជាពលរដ្ឋខ្មែរម្នាក់ប្រកាន់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យដែលមានសិទ្ធិសេរីភាពរបស់មនុស្សជាស្នូលនៅក្នុងសង្គមក្រោមគោលការណ៏យុត្តិធម៌ ។ លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យលើកតម្កើងប្រជាពលរដ្ឋជាធំ ។

read more

កាតព្វកិច្ចពលរដ្ឋ

អាយុជីវិតប្រទេសកម្ពុជាសព្វថ្ងៃស្ថិតនៅលើលទ្ធផលនៃការតតាំងរវាងអ្នកស្រឡាញ់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យដែលស្រេកឃ្លានសេរីភាព យុត្តិធម៌ និងសេចក្តីថ្លៃថ្នូររបស់មនុស្ស និងជនអត្តាធិបតីដែលបានពត់បត់បែនចិត្ត គំនិត ឥរិយាបថ និងរបៀបរបបពលរដ្ឋខ្មែរឲ្យរស់នៅក្នុងទ្រុងទាសភាព ។ ខ្មែរប្រជាធិបតេយ្យខំប្រយុទ្ធបង្កើតឱកាសឲ្យពលរដ្ឋខ្មែរអាចប្រណាំងប្រជែងនិងបង្ហាញគុណវុឌ្ឍិបុគ្គលនៅក្នុងការកសាងមាតុភូមិ ខណៈជនអត្តាធិបតីខំប្រឹងថែរក្សាមុខនាទីទុកឲ្យតែបុគ្គលណាដែលរក្សាភាពស្មោះត្រង់ជាមួយបក្សពួកខ្លួន ។

read more

ពិភាក្សាអំពីជនអត្តាធិបតីបំផ្លាញជាតិ

ខណៈរបបអត្តាធិបតេយ្យបានដុះដាលនៅជុំវិញពិភពលោក លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យហាក់ធ្លាក់ចុះគួរឲ្យព្រួយបារម្ភ ។ អ្នកប្រជាធិបតេយ្យព្រមានថានេះគឺជាស្ថានភាពការមួយដែលគំរាមកំហែងដល់អត្ថិភាពនៃលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅក្នុងលោក ។

read more

កសាងកម្ពុជានីតិរដ្ឋ

ជាបឋម ខ្ញុំសូមជំរាបដល់បងប្អូនអ្នកអាននិងអ្នកស្តាប់នៅជិតឆ្ងាយថា ខ្ញុំនិងគ្រួសារសុខសប្បាយជាធម្មតា ។ ក្នុងរយៈជាងមួយឆ្នាំនេះខ្ញុំមិនបានសរសេរអត្ថបទឡើយ ។ អត្ថបទចុងក្រោយរបស់ខ្ញុំក្រោមចំណងជើងថា “កម្ពុជាក្នុងគ្រាជំងឺរោគឆ្លង” បានចុះផ្សាយនៅក្នុងគេហទំព័រ “គំនិតខ្មែរ” www.kumnitkhmer.com នាថ្ងៃទី ២៤ ឧសភា ២០២១ ។ ដោយមានការទទូចសុំពីសំណាក់កូននិងចៅខ្ញុំឲ្យខ្ញុំសរសេរអំពីប្រវត្តិរបស់ខ្ញុំពីកុមារភាពរហូតដល់បច្ចុប្បន្នកាលដើម្បីទុកជាកេរដំណែលសម្រាប់ពួកគេ ខ្ញុំក៏បានដកឃ្លាមួយរយៈដើម្បីសរសេរជីវប្រវត្តិរបស់ខ្ញុំ ។

read more

កម្ពុជាក្នុងគ្រាជំងឺរោគឆ្លង

ខ្ញុំសូមជំរាបមិត្តអ្នកអាននិងស្តាប់ការផ្សាយអត្ថបទរបស់ខ្ញុំតាមរយៈវិទ្យុខ្មែរពិភពលោកដែលមានចុះនៅក្នុងគេហទំព័រ “គំនិតខ្មែរ” ថាខ្ញុំសុខសប្បាយជាធម្មតាទេ ។ ខ្ញុំសូមអរគុណប្រិយមិត្តមួយចំនួនដែលបានផ្ញើសារមកសួរអំពីសុខុមាលភាពរបស់ខ្ញុំ ។ ខ្ញុំបានចាក់វ៉ាក់សំាងបង្ការជំងឺឆ្លងកូវិដ-១៩ រួចរាល់ហើយ ។ ដោយហេតុនៅមានមនុស្សច្រើននាក់ទៀតដែលមិនទាន់បានចាក់វ៉ាក់សាំង ខ្ញុំនៅអនុវត្តគម្លាតគ្នា លាងដៃ និងពាក់ម៉ាសដដែល ។

read more

កម្មផលនៃបុគ្គលជល់នឹងគតិ

ខ្ញុំបានសរសេរនៅក្នុងអត្ថបទខ្ញុំលើកមុនអំពីចរន្តនយោបាយពីរដែលកំពុងទង្គិចគ្នានៅសហរដ្ឋអាមេរិកបណ្តាលឲ្យពលរដ្ឋមានការបែកបាក់គ្នាជាខ្លាំង ។ បច្ចុប្បន្នអាមេរិកកំពុងហែលឆ្លងបញ្ហាធំៗពីរដែលខ្ញុំបានសរសេររួចមកហើយថាបានជម្រុញប្រទេសនេះឲ្យជួបនឹង កលយុគដែលពោរពេញទៅដោយវិបត្តិនិងអស្ថិរភាព ។

read more

គ្រោះថ្នាក់នៅចំពោះមុខ

ជាបឋម ខ្ញុំសូមជំរាបលោកអ្នកអានថាខ្ញុំសុខទុក្ខជាធម្មតាទេ ។ ខ្ញុំស្តាយយឺតយ៉ាវក្នុងការសរសេរផ្សាយអត្ថបទនាថ្ងៃនេះដោយសារបញ្ហាកុំព្យូទ័រ ។ មានព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់នៅកម្ពុជានិងនៅសហរដ្ឋអាមេរិកដែលត្រូវយកមកពិភាក្សានៅក្នុងគោលដៅបង្កើនចំណេះដឹងជូនលោកអ្នកអាន ។ ធម្មជាតិមនុស្សនៅក្នុងសកលលោកប្រាថ្នាសិទ្ធិសេរីភាពយុត្តិធម៌ជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃជីវិត ។ មានមនុស្សដែលតស៊ូគ្មានទីបញ្ចប់ទោះបីមានការលំបាកដូចម្តេចក្តីពីព្រោះជីវិតដែលខ្វះសិទ្ធិសេរីភាពយុត្តិធម៌ជាជីវិតខ្វះសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ ។ ព្រះពុទ្ធបានបង្រៀនមនុស្សជាតិតាំងតែពីមុនគ្រិស្តសករាជថាមនុស្សទទួលខុសត្រូវចំពោះជោគវាសនារបស់ខ្លួនដែលកើតមានឡើងដោយសារគំនិតនិងសកម្មភាព ឬការខ្វះគំនិតនិងសកម្មភាព ស្របនឹងរូបមន្ត “គិត-កម្ម-ផល” ។

read more

បំផ្លាញជាតិឯង

ខ្ញុំបាននិពន្ធអត្ថបទផ្សាយនៅថ្ងៃនេះនាថ្ងៃពុធទី ១៣ មករា ។ ខណៈនោះសភាតំណាងរាស្ត្រអនុម័តសេចក្តីសម្រេចចិត្តចោទប្រកាន់លោកប្រធានាធិបតី ត្រាំ ពី “បទឧក្រិដ្ឋនិងមជ្ឈិមកម្រិតខ្ពស់” ពាក់ព័ន្ធនឹងព្រឹត្តិការណ៍នៅអគារ កាពីតូល ដែលជាមន្ទីរសភាអាមេរិកនៅថ្ងៃទី ៦ មករា ដែលបានធ្វើឲ្យមនុស្យស្លាប់ ៥ នាក់ និងរបួសជាច្រើននាក់ ខូចខាតទ្រព្យសម្បត្តិយ៉ាងដំណំ ។ ក្រសួងស៊ើបការសំងាត់ FBI ក៏បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ស្តីអំពីក្រុមជ្រុលនិយមកំពុងរៀបចំធ្វើបាតុកម្មដោយសព្វាវុធនៅអគារ កាពីតូល នៅរដ្ឋធានីវ៉ាស៊ិនតោន និង នៅក្នុងរដ្ឋទាំង ៥០ នៃសហរដ្ឋអាមេរិកចាប់ពីថ្ងៃទី ១៧ មករា រហូតដល់ទី ២០ មករាដែលជាថ្ងៃសម្ពោធឡើងកាន់តំណែងរបស់ប្រធានាធិបតីថ្មីនៃសហរដ្ឋអាមេរិក ។ ខ្ញុំសម្រេចពន្យាពេលចេញផ្សាយអត្ថបទចុះថ្ងៃទី ១៣ រហូតមកដល់ថ្ងៃនេះ ។

read more

មេរៀនពីអាមេរិក

ខ្ញុំបានសរសេររួចមកហើយថាខ្ញុំជាសិស្សរៀនប្រចាំជីវិតអំពីជីវិតនិងរបៀបគ្របគ្រងនៃប្រទេសនានានៅក្នុងពិភពលោក ។ ចំណេះដឹងជួយខ្ញុំឲ្យចេះប្រៀបធៀបនូវអ្វីដែលខ្ញុំបានរៀនអំពីពួកគេជាមួយនឹងជីវិតរស់នៅនិងរបៀបគ្របគ្រងនៅកម្ពុជាដែលជាប្រទេសកំណើតរបស់ខ្ញុំ ។ ការប្រៀបធៀបជួយយើងឲ្យស្គាល់ខ្លួនយើងផង ឲ្យចៀសវាងបញ្ហាដែលពលរដ្ឋគេនិងប្រទេសគេបានជួបប្រទះផង និងផ្តល់នូវគំនិតថ្មីៗដែលយើងគប្បីអនុវត្តនៅក្នុងដំណើរឆ្ពោះទៅកាន់វឌ្ឍនភាពនិងអភិវឌ្ឍន៍ ។

read more